|
อรูปกรรมฐาน ๔ คำว่า “อรูปกรรมฐาน ๔” ก็คืออรูปฌาน นั่นเอง เป็นอารมณ์ที่เกิดขึ้นแก่ใจ อารมณ์ใดเกิดขึ้น ? เข้าลักษณะของฌานใด ? ก็เรียกฌานนั้นๆ เช่น ได้แก่ การเพ่งอากาศเป็นอารมณ์จนสภาพใจเกิดเป็นสมาธิ เรียกว่า อากาสานัญจายตนะ เป็นฌานที่ ๕ ได้แก่ การเพ่งอากาศว่างนั้นเป็นลำดับต่อไปอีก เป็นความว่างละเอียดเข้าไปอีก ไม่มีประมาณทีเดียว เรียกความละเอียดแห่งความว่างนั้นว่าวิญญาณัญจายตนะ เป็นฌานที่ ๖ ได้แก่ การเพ่งวิญญาณัญจายตนะนั้นต่อไปอีกจนเกิดสมาธิเรียกอารมณ์นี้ว่าอากิญจัญญายตนะ เป็นฌานที่ ๗ ได้แก่ การเพ่งอากิญจัญญายตนะนั้นต่อไปอีก เรากำหนดได้ หมายรู้ได้ เรียกว่าสัญญา ก็คือว่างละเอียด เป็นอารมณ์ฌานที่ ๘ นี่คืออารมณ์ทางใจที่เกิดจากการเพ่งอากาศ หรือที่เรียกว่าอากาสกสิณ คือการเอาอากาศเป็นอารมณ์ เพ่งอากาศให้เกิดอุคคหนิมิต นี่คือหลัก ! นี่คือเป้าหมายของการฝึก ! แต่อุคคหนิมิตที่เกิดขึ้นนั้น เป็นความว่าง เป็นว่างอีก ๔ ลักษณะ มีชื่อเรียกเป็นคำบาลี ยากต่อการจดจำ คำไทยใช้ว่าฌาน ๕-๖-๗-๘ หรือเรียกว่าอรูปฌาน หรือเรียกว่าอรูปกรรมฐาน พึงตั้งข้อสังเกตให้ชัดเจนว่า อาโลกกสิณ คือเอาแสงสว่างเป็นอารมณ์ กับอากาสกสิณคือเอาอากาศเป็นอารมณ์นั้น มีความใกล้เคียงกัน แต่อาโลกกสิณหยาบกว่า อุคคหนิมิตเกิดเป็นดวงแก้วขาวใส แต่อากาสกสิณนั้นอุคคหนิมิตเกิดเป็นความว่าง | ฝึกอรูปกรรมฐาน ๔ ให้เกิด ๑๘ กาย | จับหลักเกณฑ์ก่อนฝึก เรามีเป้าหมายในการฝึกอย่างไร ? ต้องคิดก่อน อ่านทฤษฎีคือบทบัญญัติให้เข้าใจ มีคำเก่าๆ หลายคำเช่น “เจตสิก” แปลว่า อารมณ์ที่เกิดแก่ใจ “สัมปยุตจิต” แปลว่า สิ่งปรุงแต่งให้เกิดอารมณ์ “เพิกอารมณ์” แปลว่า ถอนอารมณ์ “ปฐมรูปวิญญาณ” แปลว่า วิญญาณเดิมที่อยู่ในความว่าง หมายความว่า ในว่างนั้นเหมือนกับมีวิญญาณ คือมีชีวิตจิตใจ หลักมีอยู่ว่า เขาให้เพ่งอากาศว่าง ๔ แบบให้เกิดอุคคหนิมิตให้ได้ เมื่อได้อุคคหนิมิตแล้ว จะได้ทำปฏิภาคนิมิต ครั้นทำปฏิภาคนิมิตได้แล้ว จะได้เดินวิชา ๓ ดวงธรรมจนเกิดกาย ๑๘ กาย ดังที่เคยฝึกในบทก่อนๆ แต่อากาศว่าง ๔ แบบนี้ มันละเอียดมาก จึงยากต่อการทำนิมิต เมื่อยาก ! จะแก้อย่างไร ? เพราะอากาศ ๔ อย่างที่ว่านี้มันละเอียดเข้าไปเรื่อยๆ จนเรายุติไม่ได้ว่าอะไร มีขอบเขตแค่ไหน ? ด้วยเหตุนี้จึงใช้อารมณ์มาวัด อารมณ์ทางใจอย่างไร ? ก็เรียกชื่ออย่างนั้น ! ตามที่กล่าวมาแล้วนั้น | ฝึกอากาสาฯ ให้เกิดอุคคหนิมิต เพื่อเดิน ๑๘ กาย | ลำดับแรก ให้นึกมองดูอากาศรอบตัวเรา ให้เห็นว่า “อากาศคือความว่าง” นึกเอาความว่างนั้นมาทำให้เกิดวงกลม มีขนาดตามความพอใจของเรา (ขั้นตอนนี้เป็นกสิณนอก คือนึกนอกตัวเรา) ต่อไปทำกสิณนอกให้เป็นกสิณใน นั่นคือน้อมเอาดวงอากาสกสิณนั้น เดินทางไปตามฐาน ๗ ฐานในร่างกาย สุดท้ายดวงกสิณว่างนั้นก็ไปอยู่ที่ศูนย์กลางกาย คือไปอยู่ที่ฐานที่ ๗ จากนั้น ท่องใจหยุดในหยุดๆๆ จนดวงอากาศว่างนั้น เกิดลักษณะกลมขึ้น เห็นเป็นดวงชัดขึ้น ถือว่าเกิดอุคคหนิมิตแล้ว จากนั้น เดินดวงธรรม ๓ ดวง เกิดกายต่างๆให้ครบ ๑๘ กาย ดังที่เคยฝึกมาแล้ว | ฝึกวิญญาฯ อากิญฯ เนวสัญญาฯ เพื่อเดิน ๑๘ กาย | มีวิธีฝึกทำนองเดียวกัน เช่น การฝึกเอาวิญญาณัญจายตนะเป็นนิมิต เพื่อทำให้เกิดอุคคหนิมิต แล้วจะได้เดินวิชาดวงธรรม ๓ ดวง จนเกิดกาย ๑๘ กาย ครั้งแรกเราทำอากาสาฯ นั่นคือฌาน ๕ อารมณ์วิญญาฯ คือฌาน ๖ นั้นคืออย่างไร ? เพราะละเอียดกว่าอากาสาฯ อย่างไรจึงเรียกอารมณ์วิญญาฯ ? ตอบว่า เรารู้สึกว่าอารมณ์ละเอียดกว่าอากาสาฯ เมื่อไร ? นั่นคืออารมณ์วิญญาฯ ! ให้ถือว่าเป็นอุคคหนิมิต แล้วก็เดินวิชา ๓ ดวง จนเกิดกาย ๑๘ กายได้ ต่อมาก็มาถึงอารมณ์อากิญฯ อย่างไรจึงเรียกอารมณ์อากิญฯ ? ตอบว่า เพราะละเอียดกว่าอารมณ์วิญญาฯ ท่านให้เอาอารมณ์วิญญาฯ เป็นหลักไว้ก่อน ประคองใจไปก่อน ท่องใจหยุดในหยุดๆๆ เรื่อยไป จนเกิดสมาธิทางใจ นั่นคืออารมณ์ของอากิญฯ ถือว่าเป็นอุคคหนิมิตของอากิญจัญญายตนะ นำมาเดินวิชา ๓ ดวงธรรมจนเกิดกาย ๑๘ กาย ต่อมาให้ยึดเอาอากิญฯ เป็นหลักไว้ก่อน ท่องใจหยุดในหยุด ต่อไป ถ้าสภาพใจประณีตกว่าอากิญฯ ถือว่าเป็นอารมณ์ของเนวสัญญฯ นำมาเป็นอุคคหนิมิต นำมาเดินวิชา ๓ ดวงธรรมจนเกิดกาย ๑๘ กายได้ การฝึกบทนี้ นับว่ายากที่สุด ! เพราะนิมิตจากอากาศ ๔ แบบนี้ละเอียดมาก แต่มายุติได้ว่า อุคคหนิมิตใดที่นำมาเดินวิชา ๓ ดวงธรรมและเกิดกาย ๑๘ กายได้ ถืออนุโลมว่าผ่าน อารมณ์ฌานเกิดเมื่อใด ? แผ่นฌานเกิดตามทันที ! เรื่องนี้เรามักไม่เคยสังเกตกันเลย การเรียนวิชาสายธรรมกาย ยืนยันชัดเจนว่า อารมณ์ฌานเกิดเมื่อใด ? แผ่นฌานก็เกิดเมื่อนั้น แต่การเรียนสายอื่น เกิดแต่อารมณ์ฌานเท่านั้น แผ่นฌานไม่เกิด เพราะไม่เห็นกาย ตราบใดที่ยังไม่เห็นกาย ก็ยังไม่เห็นแผ่นฌานอยู่ดี ตามที่เราฝึกมาแต่ต้นนั้น เราทราบว่า กายรูปพรหมหยาบและรูปพรหมละเอียดมีรูปฌาน ตั้งแต่กายอรูปพรหมหยาบเป็นลำดับไปจนถึงกายธรรม มีทั้งรูปฌานและอรูปฌานโดยธรรมชาติ กายมนุษย์ละเอียดและกายทิพย์หยาบ-กายทิพย์ละเอียด ไม่มีฌานโดยธรรมชาติ แต่เราก็สร้างให้ได้ ซึ่งเราเคยฝึกผ่านมาแล้ว กสิณสีต่างๆ ๔ สี คือสีเขียว-สีเหลือง-สีแดง-สีขาว ต้องเพ่งให้ขาวให้ใสทั้งหมด สีขาวไม่มีปัญหา เพราะขาวอยู่แล้ว แต่สีเขียว สีเหลือง สีแดง ต้องเพ่งให้ขาวและให้ใส จึงจะถือว่าเป็นอุคคหนิมิต นำมาเดินวิชา ๓ ดวงธรรมให้เกิดกาย ๑๘ กายได้ ถ้ายังไม่ขาวยังไม่ใส ยังไม่ถือว่าเป็นอุคคหนิมิต จะนำมาใช้เดินดวงธรรมไม่ได้ เป็นที่ต้องห้ามเด็ดขาด ! ต้องเพ่งให้ขาวและต้องให้ใส จึงจะใช้การได้ อันนี้เป็นกลวิธีสำคัญ ! ๑. จงให้ความหมายของคำต่อไปนี้ เจตสิก สัมปยุตจิต เพิกอารมณ์ ๒. คำว่าอรูปกรรมฐาน มีความหมายอย่างไร ? การฝึกอรูปกรรมฐาน ๔ นั้น ใช้อะไรเป็นนิมิต ? มีวิธีการอย่างไร ? จงอธิบาย ๓. จงแสดงวิธีฝึกอรูปกรรมฐาน ๔ มาให้ดู การกำหนดนิมิตทำได้ยากในบทนี้ แต่เรามีวิธีวัด วิธีนั้นคืออะไร ? ๔. เรื่องกสิณสีนั้น ตำรามีข้อห้ามไว้อย่างไร ? ๕. กสิณนอกและกสิณในคืออย่างไร ? จงอธิบาย ๖. ท่านได้รับเชิญให้ไปบรรยายเรื่องอรูปกรรมฐาน ๔ แก่ข้าราชการจำนวนหนึ่ง ท่านจะกำหนดหัวข้อการบรรยายอย่างไร ? ๗. รูปฌานกับอรูปฌานต่างกันอย่างไร ? จงอธิบาย อาหาเรปฏิกูลสัญญา คือ ท่านสอนให้เราพิจารณาอาหารที่เรารับประทานว่า เป็นสิ่งปฏิกูล เป็นสิ่งโสโครก เป็นของเน่าเสีย น่าเกลียด ก็คือท่านสอนพระสงฆ์โดยตรง ให้เป็นผู้เลี้ยงง่าย ให้เป็นผู้รู้จักประมาณในการบริโภค ไม่ให้หลงรสอาหาร ท่านสอนถึงกับให้เอาของเคี้ยวของฉันทุกอย่างใส่ปนลงไปในบาตรทั้งหมด ดังที่เราเห็นในทุกวันนี้ ท่านให้พิจารณาว่าเน่าน่าเกลียด อันนี้ชัดเจน เพราะอีกครู่เดียวก็บูดเน่า จนกินไม่ได้ ให้เห็นว่าโสโครก ก็คือส่งกลิ่นเหม็น พิจารณาไปจนเกิดนิมิต แล้วน้อมเอานิมิตไปตั้งไว้ที่ศูนย์กลางกาย ดังที่เคยฝึก ให้เกิดอุคคหนิมิต ทำปฏิภาคนิมิต เดินวิชา ๓ ดวงธรรม ให้เกิดกาย ๑๘ กาย ไม่ยากเลย ข้าพเจ้าเคยเห็นหนังสือพิมพ์เขาเขียนการ์ตูนล้อว่า พระรูปหนึ่งสั่งจีวรพิเศษมาจากต่างประเทศ เวลาห่มเขาจะได้เห็นว่ามีแสงออกจากตัว และยังสั่งอาหารจากร้านอาหารชั้นดี เคยบิณฑบาตรบ้างหรือเปล่าก็ไม่ทราบ ? ทำอย่างนั้นไม่ถูกคำพระท่านสอนเลย จตุธาตุ คือ ธาตุ ๔ ได้แก่ ธาตุดิน ธาตุน้ำ ธาตุลม ธาตุไฟ มาประชุมกันเกิดเป็นกายของเราขึ้น ท่านกล่าวว่า ถ้าแยกธาตุทั้ง ๔ ออกเป็นอย่างๆ แล้ว ก็เป็นกายของเราไม่ได้ คือแยกธาตุดินออกไป ธาตุน้ำก็แยกออกไป ธาตุลมธาตุไฟก็แยกออกไป ก็เป็นกายของเราไม่ได้ เรื่องสำคัญที่ท่านสอนก็คือ ให้พิจารณาว่า ไม่ใช่สัตว์ ไม่ใช่บุคคล ไม่ใช่ตัวตน ไม่ใช่เรา ไม่ใช่เขา ก็ถูกของตำราอีก ก็ธาตุ ๔ เราแยกออกมาหมดแล้ว กลายเป็นว่า สิ่งที่แยกออกมานั้น เป็นสิ่งไม่มีชีวิต เพราะเป็นธาตุแยกออกเป็นกองๆ ไม่มีรูปร่างหน้าตา เพราะรูปร่างหน้าตาถูกแยกธาตุไปแล้ว มันก็เป็นวัตถุไป เมื่อแยกออกแล้ว มีสภาพไม่ใช่สัตว์ เพราะไม่มีรูปร่างให้ดูแล้ว ไม่มีตัวตนนั้นถูกแล้ว เพราะไม่มีใจครอง จะว่าเป็นเราเป็นเขาไม่ได้ เพราะไม่มีรูปร่างบ่งบอกว่าเป็นอะไร ? พิจารณาไปจนเกิดสมาธิและเกิดนิมิต แล้วน้อมเอานิมิตไปไว้ที่ศูนย์กลางกาย ทำให้เป็นอุคคหนิมิต แล้วทำปฏิภาคนิมิต แล้วก็เดินวิชา ๓ ดวงธรรมจนเกิดกาย ๑๘ กาย ท่านสอนให้เราอย่าหลงตัว อย่าหลงรูปร่างตัวเอง เมื่อไม่หลงแล้วจะได้เร่งทำความดี เพราะความตายคอยอยู่แล้ว เป็นคำสอนที่วิเศษสุด ทุกวันนี้คนเราหลงตัวเองทั้งนั้น แม้พี่น้องก็ฆ่ากันเอง เพื่อแย่งสมบัติ โดยคิดว่าตัวเองไม่ตาย จะเอาสมบัติคนเดียว จึงหาอุบายฆ่าพี่น้องกันเอง ประการสำคัญคือใครขวางทาง กูฆ่าหมด ! กูจะใหญ่ คนเดียวในโลก ! กูจะมีอำนาจคนเดียว กอบโกยทุกรูปแบบ ! โดยคิดว่าตัวเองไม่ตาย จะอยู่ในโลก ๑๐๐ ปี แต่แล้วไม่กี่วันก็ตาย ! เราได้เห็นคนหลงตัวเองมากขึ้นทุกที น่าจะเรียนกรรมฐานบ้าง อย่างน้อยก็ช่วยตัวเองให้ทำบาปน้อยลง ๑. ทำไมจึงเอาจตุธาตุววัตถานมาเรียนในหลักสูตรนี้ ? จงอธิบาย และเหตุใดเอาเรื่องอาหาเรปฏิกูลสัญญามาสอน ? ๒. จงแสดงการเดินวิชาตั้งแต่ต้นจนเกิดกาย ๑๘ กาย โดยเอาจตุธาตุ ฯ และอาหาเร ฯ มาเป็นนิมิต สารบัญ
Powered by AkoComment 2.0! |
สื่อธรรมะ : 
